Er univèrs ei immens. Galaxies, planetes, sistèmes solars… Non mos podem ne imaginar aguesta grandetat. Entà poder mesurar es distàncies, s’inventèc eth concèpte dera annada-lum.
E què ei ua annada-lum? Ei era distància que pòt recórrer era lum en ua annada. Vist que viatge a lèu tres cents mil quilomètres per segon, auram de besonh ua calculadora plan potenta entà poder calcular se guaires quilomètres serien ua annada-lum.
Era sonda Voyager 1 siguec enviada des Estats Units estant eth dia 5 de seteme der an 1977 entà préner imatges e sons des planetes e des endrets per a on viatjaue e enviar aguesti enregistraments tara Tèrra. Maugrat qu’an passat lèu cinquanta ans dera sua gessuda, sonque a recorrut un dia-lum (era distància que recor la lum en un solet dia.)
Eth nòste Sistèma Solar, que mos pòt semblar tan gran, ei insignificant. Imaginatz-vos qu’er Univèrs auesse es dimensions des Estats Units (un des païsi mès grans deth mon). Eth nòste Sistèma Solar aurie tot escàs era aparença d’un borrilh de povàs laguens de tot eth territòri nòrd-american.
